عدم وجود مدیریت یکپارچه خسارت‌های سنگینی برای شهرها ایجاد کرده است

رئیس کمیسیون عمران و حمل‌ونقل و رئیس مرکز پژوهش‌های شورای اسلامی شهر قم گفت: مدیریت یکپارچه شهری در کلان‌شهرها به یک دغدغه تبدیل‌شده است و در نبود آن هزینه‌های زیادی بر شهر تحمیل  می‌شود.

سید محمدحسین دهناد در نشست علمی-تخصصی درس آموخته‌های پیش‌نویس قانون مدیریت یکپارچه شهر تهران که به همت مرکز مطالعات و برنامه‌ریزی شهر تهران برگزار شد، با اشاره به مأموریت‌های مدیریت شهری در شهرداری‌ها اظهار داشت: طبق قانون و بر اساس ۷ حوزه مسئولیتی، شهرداری‌ها امروز بیش از ۳۷۰ مأموریت و وظیفه مختلف بر عهده شهرداری‌ها است.

وی با بیان اینکه از زمان تولد تا فوت هر شهروند، وظایف سنگینی بر عهده شهرداری‌ها گذاشته‌شده است افزود: در کلان‌شهرها با بیش از ۴۰ درصد از جمعیت کشور، مسائل و مشکلات متعددی وجود دارد که باید به‌صورت علمی به آن پرداخته شود و مشکلات اقتصادی آن‌ها را در اولویت قرار دهیم.

رئیس کمیسیون عمران و حمل‌ونقل شورای اسلامی شهر قم تصریح کرد: یکی از مسائلی که باید به آن بپردازیم هزینه‌های جاری در بودجه کلان‌شهرها نسبت به بودجه عمرانی است که هرروز در حال افزایش است و باهمان نسبت هزینه‌های عمرانی برای توسعه در حال کمتر شدن است.

وی با اشاره به تأمین نقدینگی شهرداری‌ها از عوارض و تخلفات خاطرنشان کرد: درآمدهای شهرداری محدود بوده و تنها هزینه‌های جاری و خدماتی شهرداری‌ها را تأمین می‌کند و اگر نخواهیم تغییری در درآمدهای شهری ایجاد کنیم، به‌زودی مشکلاتی در تأمین هزینه‌های شهری خواهیم داشت.

دهناد تغیر رویکرد در مدیریت شهری را مطرح کرد و گفت: نباید نگاه تک‌بعدی به مسائل داشته باشیم و باید از تمام جوانب به مسائل نگاه کنیم تا بتوانیم مدیریتی به‌روز نسبت مسائل داشته باشیم و این نگاه در شهرداری و شورای شهر قم با توجه به ایجاد درآمدهای پایدار برای شهر ایجادشده است.

وی به تصویب ایجاد درآمدهای پایدار در مجلس شورای اسلامی اشاره کرد و گفت: درست است که این قانون با نظر مدیران شهری فاصله دارد، اما نکاتی داشته که باید به آن توجه کنیم مانند واگذاری امور کوچک و محلی به دست مردم که می‌تواند دریافت عوارض و میزان آن را توسط مدیریت شهری کمتر کند.

رئیس مرکز پژوهش‌های شورای اسلامی شهر قم ادامه داد: تعدد قوانین مختلف برای شهرداری و مدیریت شهری و کهنه بودن این قوانین مانند قانون استخدامی که برای سال ۴۱ است، باعث محدودیت شهرداری‌ها برای جذب نیروی متخصص جوان شده است.

وی در ادامه دو سؤال به‌عنوان چالش مهم شهرداری‌ها مطرح کرد و یادآور شد: مدیریت یکپارچه شهری در کلان‌شهرها به یک دغدغه تبدیل‌شده است و در نبود آن هزینه‌های زیادی بر شهر تحمیل  می‌شود و امروز این سؤال مطرح است که تا چه میزان می‌توانیم مسئولیت‌ها را از دولت به مدیریت شهری واگذار کنیم.

دهناد ادامه داد: سؤال دومی که در این حوزه مطرح می‌شود، این بوده که آیا با همین ساختاری که در شهرها وجود دارد تمام بخش‌های درون‌سازمانی مجموعه شهرداری به‌صورت یکپارچه عمل می‌کنند؟، اما در واقعیت شاهد اختلاف‌ها و ناهماهنگی‌های زیادی هستیم که باید برای آن راهکارهایی داشته باشیم.

وی ظرفیت‌های قانونی در مدیریت شهری را خوب ارزیابی کرد و افزود: باید تمام ظرفیت‌های قانونی عملیاتی و اجرایی شود و مجموعه مدیریت شهری یعنی شهرداری و شورای شهر همه‌جا باهم دیده شوند، درحالی‌که با توجه به‌پیش بینی قانون، برای شوراها نقش هماهنگ‌کننده بین دستگاه‌های اجرایی و عملی در مقیاس محلی و شهر دیده نشده است.

رئیس کمیسیون عمران و حمل‌ونقل شورای اسلامی شهر قم ابراز کرد: ستاد اجرایی با حضور اعضای شهرداری و شورای شهر می‌تواند به‌عنوان ستاد هماهنگی نقش شوراها پررنگ‌تر ببیند و باید به جزئیات توجه بیشتری داشته باشد.

وی تصریح کرد: شوراها باید نقش یک پارلمان محلی و شهری را با تمام ابعاد آن ایفا کنند اما امروز تنها بر شهرداری‌ها نظارت دارد و برای تحقق مدیریت یکپارچه مرکز پژوهش‌ها باید نظرها را به اشتراک داشته و همراهی نمایندگان مجلس را داشته باشد تا بتوانیم موضوعات را به‌خوبی پیگیری کرده و به یک قانون بالادستی تعریف کنیم.

دهناد همچنین همراهی عمومی را مهم خواند و اضافه کرد: برای آگاهی عموم، باید زیان‌ها و خسارتی این عدم مدیریت یکپارچه شهری را حساب کنیم تا بتوانیم این مقاومت‌ها را کم کرده و با نگاه اقتصادی نیز به آن توجه کنیم، زیرا در جغرافیای شهرها پتانسیل‌های زیادی است که در مدیریت یکپارچه می‌توانیم از آن‌ها استفاده کرده و به مردم خدمت‌رسانی کنیم.

وی در پایان شهرداری را به‌عنوان یک‌نهاد غیردولتی یادآوری کرد و گفت: زمانی که یک‌نهاد غیردولتی می‌خواهد خدمات‌رسانی کند رضایت شهروندان اهمیت زیادی دارد و این نکته است که باید به آن توجه کنیم و برای زنده نگه‌داشتن شهر و کسب رضایت مردم باید از این پتانسیل‌های شهری استفاده کنیم./